5 najbardziej kontrowersyjnych przedstawień Jezusa w sztuce

19 kwietnia 2014, by , Dodaj komentarz

W sztuce z pozoru nie ma granic. Raz na jakiś czas zdarza się jednak, że artysta wywołuje swoim dziełem prawdziwą burzę. Zwłaszcza jeśli w grę wchodzi religia i wizerunki świętych.

Mimo iż w religii katolickiej nie mamy do czynienia z tak surowymi regułami dotyczącymi przedstawiania wizerunków Trójcy Świętej, jak w przypadku muzułmańskiego Mahometa, kontrowersje wywołać jest jednak bardzo łatwo. Nic tak nie oburza kościoła i jego wiernych jak beztroskie potraktowanie tematu męki pańskiej.
Wybraliśmy dla Was 5 najbardziej kontrowersyjnych przedstawień Jezusa Chrystusa w sztuce współczesnej. Ci artyści dobrze wiedzieli na co się narażają i zdecydowali się na to z pełną świadomością.

1. Andres Serrano „Piss Christ” (1987)
Piss Christ, Andres Serrano, 1987
Zdjęcie amerykańskiego fotografa Andresa Serrano przedstawia niewielki, plastikowy krucyfiks zanurzony w żółtej cieczy, opisanej przez artystę jako jego własny mocz.
Praca wystawiona po raz pierwszy w w nowojorskiej Stux Gallery nie wywołała z początku wielu kontrowersji. Prawdziwa lawina krytyki i protestów ruszyła w 1989 roku gdy okazało się, że za wykonanie pracy, Serrano otrzymał w sumie 20 tysięcy dolarów z utrzymywanej z pieniędzy podatników agencji rządowej National Endowment for the Arts. Od tamtej pory głosy krytyczne nie milkną nawet na chwilę, a praca jest regularnie oprotestowywana gdziekolwiek się pojawi. Wielokrotnie podejmowano też próby trwałego zniszczenia dzieła. W 2011 roku w Paryżu obiekt został ostatecznie uszkodzony młotkiem przez grupę katolickich fundamentalistów. Według doniesień, pracy nie da się już naprawić.
W historii „Piss Christ” jest też akcent polski. W 1994 roku pracę wystawiono w CSW z Zamku Ujazdowskim. Zdjęcie szybko zniknęło z widoku publicznego, po tym jak ówczesny dyrektor Centrum Wojciech Krukowski zdecydował, że praca obraża jego uczucia religijne.

2. Elisabeth Ohlson Wallin „Ecce Homo” (1998)
Elisabeth Ohlson Wallin, Ecce Homo, The Last Supper, Ostatnia Wieczerza, kontrowersyjne dzieło szwedzkiej artystki

„Ecce Homo” to seria 12 fotografii szwedzkiej artystki Elisabeth Ohlson Wallin przedstawiających biblijne sceny we współczesnych kontekstach. Wszystkie zdjęcia podejmują tematykę równouprawnienia gejów, lesbijek, osób biseksualnych i transpłciowych (LGBT), czyniąc fotografie skrajnie kontrowersyjnymi. Prace opatrzone są cytatami z Biblii.
Jedno ze zdjęć cyklu – „Ostatnia Wieczerza” spotkało się z wyjątkowo nieprzychylnymi reakcjami – zamiast Jezusa i 12 apostołów, fotografia przedstawia grupę transseksualistów odwzorowujących scenę uwiecznioną niegdyś przez Leonardo da Vinci.
W liberalnej Skandynawii kontrowersje wywołało jedynie wystawienie zdjęć w katedrze w Uppsali. Inaczej sprawa wyglądała w innych krajach. W 2012 roku wystawa „Ecce Homo” zawitała do Belgradu. Wernisaż musiał odbyć się w obstawie 2000 oficerów policji.

3. „Los Intocables” („The Untouchables) Erik Ravelo (2013)

Erik Ravelo 'The Untouchables', dzieci zawieszone na krzyżach zrobionych z ludzi Erik Ravelo 'The Untouchables', dzieci zawieszone na krzyżach zrobionych z ludzi

 

Kubański artysta Erik Ravelo zaszokował publiczność projektem „Los Intocables” („Nietykalne”). Zdjęcia przedstawiają częściowo rozebrane dzieci upozowane niczym Chrystus na krzyżu. Nie spoczywają jednak na krzyżu, a plecach odwróconych plecami do widza postaci. Wśród nich widzimy m.in. żołnierzy, biskupów, lekarzy, a nawet Ronalda McDonalda. Projekt ma na celu zwrócenie uwagi na problem wykorzystywania dzieci w dzisiejszym świecie. Ludzkie „krzyże” symbolizują współczesnych oprawców młodego pokolenia i piętnują takie zjawiska jak pedofilia, seksturystyka w Tajlandii, czy angażowanie dzieci do konfliktów zbrojnych.

Zdjęcia zostały głośno oprotestowane. Paradoksalnie próbowano oskarżać Ravelo o…dziecięcą pornografię. Również Facebook próbował  zablokować publikację fotografii. Zdjęcia okazały się jednak tak popularne, że działania te nie przyniosły rezultatu.

4. „A Fire in My Belly” David Wojnarowicz (1986-87)

20-minutowy film Davida Wojnarowicza „A Fire in My Belly” powstał oryginalnie jako wyraz frustracji i rozpaczy artysty z powodu zdiagnozowaniu u niego wirusa HIV.
Praca uważana była za nieukończoną i przez wiele lat rozpatrywano ją jako głos w dyskusji na temat AIDS i HIV. W 2010 roku film został jednak niespodziewanie uznany za antykościelny i obrażający uczucia religijne. Wszystko przez kilkusekundową scenę (17 minuta) przedstawiającą krucyfiks, po którym chodzą mrówki. 4-minutowy fragment filmu zaprezentowany na wystawie „Hide/Seek: Difference and Desire in American Portraiture” spotkał się z krytyką ze strony prezydenta Ligi Katolickiej Williama Donohue, który określił pracę jako „marnotrawienie publicznych pieniędzy” i „mowę nienawiści skierowaną przeciw kościołowi”. Pod wpływem jego opinii władze muzeum zdecydowały się usunąć pracę z wystawy. Krok ten został jednak potępiony przez środowisko artystyczne, które uznało to działanie za zbyt pochopne.

5. „Homeless Jesus” Timothy Schmalz (2013)
Homeless Jesus, Tmothy Schmalz

Ta praca to jeden z najnowszych przykładów kontrowersyjnych przedstawień Jezusa w sztuce. Co ciekawe, spotyka się z tym samym zarzutem, co większość zaprezentowanych dzisiaj dzieł – artystę oskarża się o marnotrawienie publicznych pieniędzy. Przedstawienie Jezusa jako osobę bezdomną oburza wiele osób, pomimo dość znacznego wsparcia ze strony kościoła, jakim może pochwalić się artysta Timothy Schmalz. Rzeźba wystawiana była nawet w Watykanie, gdzie doczekała się błogosławieństwa samego papieża Franciszka. To jednak nie przekonuje krytyków Schmalza. By zmusić artystę do usunięcia figury sprzed kościoła episkopalnego St. Alban w Davidson w Północnej Karolinie, lokalni esteci sięgali po rozmaite argumenty – od sugerowania, że rzeźba znieważa Chrystusa do stwierdzenia, że…jest zbyt realistyczna i odstrasza wiernych, którzy sądzą, że przed kościołem śpi prawdziwy bezdomny.
Finał tej dysputy jest nadal nieznany.


Tagi: , , , , , ,
W kategorii:


Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *